 |
SENDROM AYLIK AKTÜEL TIP DERGİSİ
MAYIS 2005
|
ANESTEZİYOLOJİ VE REANİMASYON
Hasta bilgilendirmenin önemi, 17(5):36-53, 2005 |
Prof. Dr. M. Erdal Güzeldemir
GATA Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı |
|
|
Hipokrat'ın; dürüst, güvenilir ve iyi niyetli; "Beyaz Gömlekli Tanrılar'ı, hekimler, gelişen insanoğlunun bakış açısındaki önemli değişiklikler nedeni ile, günümüzde artık o yüce makamından oldukça farklı bir düzeyde yerini almıştır.
Paternalist(babacı) davranış yaklaşımından feragat etmek zorunda bırakılan hekime, hastaya "gereken bilginin verilmesi" gibi, oldukça yeni ve kavramada hala güçlük çekilen, yeni bir etik ödev yüklenmiştir.
Temel insan haklarından olan, elde etmek için çok uzun uğraşılar verilen bireyin kendi hakkında karar verme hakkı "kendi kaderini belirleme hakkı", günümüzde çok öncelikli bir konuma yerleşmiştir. "Kendi kaderini belirleme hakkı", hastanın bilgilendirilerek, konu hakkında aydınlatılarak, kendisine tanınan seçenekler arasından seçim yapabilmesine olanak tanımaktadır.
Gelişmiş toplumlarda çok önceleri başlayan tartışmalar ile, çok ileri düzeyde kazanılan ve kurumsal tabana oturtulan haklar, yurdumuzda 1998 yılında yürürlüğe giren Hasta Hakları Yönetmeliği'yle güncelimize taşınmış oldu; ''Hasta; sağlık durumu, kendisine uygulanacak tıbbi işlemler, bunların faydaları ve muhtemel sakıncaları, hastalığın seyri ve neticeleri konusunda sözlü veya yazılı olarak bilgi istemek hakkına sahiptir."
Evrensel ilkelerden olan; "yaşama saygı", "kişiye ve insan onuruna saygı" temelinde, hekimlik uygulamalarına "hastanın özerkliğine saygı" olarak yansıyan ilkeyi, kapsamlı içeriğiyle uygulanabilir kılmak için büyük çaba harcamak zorundayız. |
|
TIBBİ BİYOLOJİ
Kansere eğilimli cilt hastalıklarında genetik konsültasyon, 17(5):76-82, 2005 |
Yrd. Doç. Dr. Dilara Süleymanova-Karahan*, Dr. Yurdanur Kılınç**, Dr. Gül Denli-Yaşar***, Dr. Hülya Hayriye Kozanoğlu**, Dr. Nilgün Tanrıverdi*
Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji ve Genetik *, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları *, Dermatoloji Anabilim Dalları
|
|
|
Xeroderma Pigmentosum, Neurofibromatosis, Tuberous Sclerosis ve Neurocutaneous Melanosis kansere eğilimli genetik bozukluklar olup; cilt kanseri gelişimi için risk oluştururlar. Bu çalışmada, Xeroderma Pigmentosumlu beş, Neurofibromatosisli yedi, Tuberous Sclerosisli iki ve Neurocutaneous Melanosis'li bir olgu sunulmuştur. Genetik konsültasyon sırasında, hastalığın kalıtımı, klinik bulguları, komplikasyonları, beklenen sonuçları ve prenatal tanı konusunda tüm ailelere klinik genetikçi tarafından bilgi verilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kansere eğilimli cilt hastalıkları, genetik konsültasyon |
PEDİATRİ
Doğal koagülasyon inhibitörleri, 17(5):54-60, 2005 |
Uz. Dr. Kenan Özcan*, Dr. Fatih Erbey**
Çukurova Üniversitesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı*, Yenidoğan Bilim Dalı** |
|
|
Protein C, Protein S, Antitrombin III fibrinolizis inhibitörlerini inaktive ederek invivo ve invitro şartlarda fibrinolizisi arttırırlar. Herediter protein C, S, Antitrombin III eksikliğinde venöz tromboembolik hastalık riski önemli oranda artar. Tromboz çocuklarda nadir görülür. Bayanlarda özellikle hamilelik esnasında veya oral kontraseptiflerin kullanımından sonra gelişir. Erkeklerde yaralanma veya cerrahi bir girişim trombozisi başlatır, daha sonra rekürren bir hal alır ve sıklıkla çoğu hastada inatçıdır. Diğerlerinde, sürekli düşük derecede hiperkoagülabilite laboratuvar kanıtına rağmen uzun asemptomatik intervaller karekteristiktir. Sonuç olarak bozukluk yaygın olarak tanınmaktadır. Trombotik manifestasyonlar yaşın ilerlemesiyle progresif olarak daha sıklaşmaktadır.
Anahtar kelimeler: Koagülasyon İnhibitörleri |
İNFEKSİYON
Hamilelikte aşılama, 17(5):88-93, 2005 |
Yrd. Doç. Dr. Oğuz Karabay*, Yrd. Doç. Dr. Ata Topçuoğlu**
İzzet Baysal Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji * ve Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalları |
|
|
Aşılama infeksiyonlardan korunmada en önemli unsurlardan biridir. Gebelik döneminde yapılan aşılanmayla fetus bir çok hastalığa karşı korunabilir. Hekim, aşılayacağı gebede alacağı riskle kazanacağı faydayı her bir aşılama öğesi için karşılaştırmalı ve aşılamanın fayda yönü ağır ise aşı uygulanmalıdır. Örneğin gebelikte difteri tetanoz, grip ve hepatit B aşılarının rutin kullanımı güvenilir uygulamalardır. Fetüse geçerek hastalık meydana getirebilme riski olan kızamık, kızamıkçık, kabakulak, zona, BCG gibi aşılar gebelikte yapılmamalıdır. Bu derlemede aşıların başlıca özellikleri, gebelikte ve emzirme dönemindeki kullanılabilirliği özetlenmiştir. |
FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON
Refleks sempatik distrofi sendromu ve ilaç tedavisi, 17(5):114-118, 2005 |
Dr. Müjde Palancı, Dr. Berrin Gündüz
İstanbul 70. Yıl Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezi |
|
|
Refleks sempatik distrofi sendromu (RSDS) tutulan ekstremitede ağrı, otonomik disfonksiyon, ödem, hareket bozukluğu, distrofi ve atrofiyle giden bir sendromdur. Kompleks bölgesel ağrı sendromu (KBAS) tip I olarak da isimlendirilir. Ekstremiteye oluşan minör travma sonucu gelişebildiği gibi; spontan olarak da gelişebilir. Klinikte duysal, otonomik ve motor bozukluklarla seyreder. Eğer hastada belirti ve bulgular iyileşmeyip devam ederse bu olay kalıcı sakatlıkla sonuçlanabilir. Bundan dolayı erken tanı, altta yatan sebebin tedavisi, sempatik blokaj, fizik tedavi ve rehabilitasyon ve uygun medikal tedavi RSD'ye yaklaşımda önemlidir. Yaklaşım multidisipliner ve agresif olmalıdır. RSD tedavisinde kullanılan ve farklı yollarla sempatik sistemi bloke edip ağrıyı azaltan çeşitli ilaçlar mevcuttur. Bu derlemede bu ilaçları gözden geçirmek amaçlanmıştır.
Anahtar sözcükler: Refleks sempatik distrofi, etiyoloji, medikal tedavi |
GENETİK
Kraniofrontonazal displazi, 17(5):105-106, 2005 |
Uz. Dr. Ali Karaman*, Uz. Dr. Vedat Bakan**
Erzurum Numune Hastanesi Genetik Ünitesi *, ve Çocuk Cerrahisi Kliniği ** |
|
|
KFND, Xp22 üzerinde 13cM bölgesinde haritalanmış X?e bağlı kalıtım gösteren nadir bir bozukluktur. Kraniosinostosiz, brakisefali, fasial asimetri, frontal çıkıntı, hipertelorizm, geniş burun kökü ve bifid nasal uç içerdiği fenatipik özelliklerdir. Olgu, dismorfik yüz bulguları nedeniyle genetik ünitesine gönderilen 6 yaşındaki kız çocuğuydu. Fizik muayenesinde; gelişme geriliği, hipertelorizm, frontal çıkıntı, fasial asimetri, sol gözde ptozis, geniş burun kökü, yarık damak ve umblikal herni mevcuttu. Ekokardiografik muayenesinde patoloji bulunmadı. Kraniyal tomografisinde sağ coronal kraniosinositozis bulundu. Olgunun periferik kan hücrelerinde yapılan sitogenetik analizde normal bir kariyotip (46,XX) tespit edildi. Bu tip vakalar tıp literatüründe nadir olduğundan yayınlatmak istiyoruz. |
HEMŞİRELİK
Pediatride fiziksel tespit kullanımı, 17(5):119-122, 2005 |
Öğr. Gör. Rabia Ekti-Genç, Öğr. Gör. Ayşe San-Turgay
Ege Üniversitesi Atatürk Sağlık Yüksekokulu |
|
|
Pediatri kliniklerinde tedavinin güvenli bir şekilde yapılabilmesi, hemşirelerin yaygın olarak tespit kullanım sebeplerinden biridir.Tespit kelimesinin farklı anlamları bulunmaktadır. Pediatri hemşireleri çocuklarda kullandıkları tespit materyallerini dikkatli seçmek zorundadırlar. Çocuklarda tespit kararını ve tespit alternatiflerini değerlendirmek disiplinlerarası bir yaklaşımla olmalıdır.Bu derleme yazıda çocuklarda tespit kullanımı, tespit materyalleri ve tespite alternatif olabilecek uygulamalar ele alınmıştır. |
PGM
Gebelikte astım tedavisi, 17(5):24-32, 2005
Agresif kontrolün nedenleri ve nasılları |
Michael S. Blaiss, MD |
|
|
Gebelik sırasında astımın tedavisi diğer zamanlarda uygulanan tedaviden büyük ölçüde farklılık göstermez. Tıbbi literatür en sık kullanılan kontrol tedavilerinin gebe hastalarda yüksek bir yarar-risk oranına sahip olduğuna işaret etmektedir. Gebelik sırasında astımın kontrol altına alınaması anne ve fetüs açısından kötü sonuçlar doğurabildiğinden, hastanın uygun tedavi gereksinmesini kavraması önem taşımaktadır. Bu özel dönem sırasında annenin sık sık takip edilmesi, semptomsuz bir gebelik, sağlıklı ve mutlu bir bebeğin doğumunun sağlanmasını güvence altına alacaktır. |
PGM
Rinit astıma yol açar mı?, 17(5):33-35, 2005
Tek hava yolu varsayımına ilişkin kanıtlar |
|
|
|
Alerjik rinit ve astım benzer patogenetik mekanizmaları paylaşmakta olup epidemiyolojik açıdan ilişki içindedir. Üst hava yolu uyarımının alt hava yollarında tıkanmaya neden olduğu açıktır. Ancak, üst ve alt hava yolları arasındaki etkileşimin altta yatan mekanizmaları hakkında yine de çok şey öğrenmemiz gerekmektedir. Üst hava yolu tedavisinin alt hava yolu semptomalarını iyileştirmesi çok büyük önem taşımakta olup, bu tedaviyle hastalığın seyri olumlu biçimde etkilenmektedir.
Astımı önleme olasılığı alerjik rinitte alerjen immünoterapisinin astım riskini azaltabildiğine ilişkin kanıtlarla desteklenmektedir. Rinit-astım ilişkisi hakkında çok şey bilinmekte olmasına rağmen, ileri çalışmalar astım riski en yüksek düzeyde olan rinit hastalarının ve erken girişimlerin alt hava yolu hastalığının ilerlemesini engelleyip engelleyemediğinin belirlenmesine yardımcı olacaktır. |
PGM
Karaciğer naklinde gelişmeler, 17(5):65-75, 2005
Yeni stratejiler ve güncel hasta bakımı yararlanım ve sağkalım oranlarını yükseltmektedir |
Tram T. Tran, MD; Nicholas Nissen, MD; F. Fred Poordad, MD; Paul Martin, MD |
|
|
Karaciğer naklinin uygulanmasını kısıtlayan başlıca faktör verici sayısının azlığıdır. Canlı vericini organları karaciğer nakli bekleyen hastaların nakil olanaklarını iyileştirmiş olmasına rağmen verici havuzu büyük ölçüde genişletilmedikçe kadavra organlarının paylaşımı tartışmalı bir konu olmayı sürdürecektir. . |
PGM
Dev hücreli arteritin ipuçlarını önemsemek, 17(5):61-64, 2005
Hızlı yanıt görme kaybını önleyebilir |
Daniel M. Lichtstein, MD; Luis R. Caceres, DO |
|
|
Örnek olgumuza tekrar geri döndüğümüzde, anemik ve sedimantasyon hızı belirgin derecede yükselmiş 74 yaşındaki bir kadında yeni ortaya çıkmış baş ağrısı doktoru kuvvetle dev hücreli arterit olasılığı konusunda uyarmış olması gerekir. Görme kaybı en önemli potansiyel erken evre komplikasyondur. Temporal arter biyopsisi gerekli olup, hemen kortikosteroitlerle tedaviye başlanmalıdır. Hastanın semptomları ve laboratuvar parametrelerinin yakından takibi ve geç dönemde potansiyel komplikasyonların gözetimi kritik önem taşımaktadır. |
PGM
Erişkinlerde akut infeksiyöz gastroenterit, 17(5):94-99, 2005
Tedavi ve profilaksinin yedi aşaması |
John M. Townes, MD |
|
|
Akut gastroenterit hastalarının bakımında doktorun birincil görevi, hastalığın şiddet derecesini saptamak ve buna göre sıvı ve elektrolit desteğini ve semptomatik tedaviyi düzenlemektir. Akut gastroenteritte nadiren antibiyotiklere gerek vardır. Akılcı ve bilgili seçim yapma kararı doktorun takdirine kalmıştır. Ayırıcı tanı yelpazesini daraltarak tanısal testler, özgül tedavi ve kamu sağlığına ilişkin önlemler alma kararlarının yönlendirilmesine yardımcı olunabilir. |
PGM
Hiperkalseminin tedavisi, 17(5):100-104, 2005
Hiperparatiroidizm ve diğer olağan nedenlere yönelik tanısal testler ve tedavi seçenekleri |
Silvio E. Inzucchi, MD |
|
|
Hiperkalsemi hem ayaktan hem de yatan hastalarda sık görülen bir metabolik bozukluktur. Doktorlar normal kalsiyum metabolizmasını ve hastalıklarla bozulma mekanizmasını iyice kavradıkları takdirde, hastalarının tanı ve tedavisinde daha başarılı olabilirler. Olguların hemen hemen tümünde seçili tanısal testlerle yükselmiş serum kalsiyum konsantrasyonunun nedeni hızla saptanabilir ve ardından etkin tedavi seçenekleri uygulanabilir. |
 |
SENDROM II
Çocuklarda Orta Kulak Yangısı Tanı ve Tedavisi
Çocuklar ve Ergenlerde Lipit Taraması |
 |
SENDROM III
Androloji Sözlüğü |
|
|
